Tin thư · Đầu sách thư khố
Bài viết mới nhất
1997 bài đã được kết tập, sắp xếp theo ngày xuất bản gần nhất. Trang 58 trên 84.
Lojong — Rèn luyện tâm là gì? Tổng quan và lợi ích
Lojong không chỉ là tư duy tích cực. Đây là một hệ thống tu tập triệt để 59 huấn thị, bắt nguồn từ Atisha và Chekawa, nhằm định hướng lại toàn bộ cuộc sống theo Bồ đề tâm.
Lojong — Rèn Luyện Tâm và Nghệ Thuật Chuyển Hóa Nghịch Cảnh
Lojong (Tạng: *blo sbyong* — Rèn Luyện Tâm, Chuyển Hóa Tâm Thức) là một trong những hệ thống thực hành Phật giáo Tây Tạng thực tiễn và có thể ứng dụng nhất trong cuộc sống hiện đại — tập hợp các phương pháp thiền định và hành vi giúp chuyển hóa khó khăn, phiền não và nghịch cảnh thành cơ hội tu tập. Bắt nguồn từ giáo lý Atisha và được hệ thống hóa trong các 'bài kệ huấn luyện tâm' nổi tiếng, Lojong là nền tảng của nhiều thực hành Bồ Tát hiện đại.
Long Thọ — Tổ Sư Trung Đạo và Người Sáng Lập Triết Học Tánh Không
Long Thọ (Sanskrit: *Nāgārjuna* — Long Thọ; khoảng thế kỷ 2–3 CN) là một trong những triết gia vĩ đại nhất trong lịch sử Phật giáo — người sáng lập trường phái Trung Đạo (*Madhyamaka*) và được tôn vinh là 'Phật thứ Hai' trong nhiều truyền thừa. Qua tác phẩm kinh điển *Mūlamadhyamakakārikā* (Trung Luận), Long Thọ đặt ra nền tảng triết học cho toàn bộ Đại Thừa và Kim Cương Thừa.
Longchenpa — Mặt Trời Của Đại Viên Mãn và Kho Báu Của Ninh Mã
Longchenpa (*Klong chen rab 'byams pa*; 1308–1364) là học giả và thiền giả vĩ đại nhất trong lịch sử truyền thừa Ninh Mã — người hệ thống hóa toàn bộ giáo lý Đại Viên Mãn (*Dzogchen*) thành kho tàng văn học triết học-thiền học không ai sánh kịp. Các tác phẩm của ông — đặc biệt Bảy Kho Báu (*mDzod bdun*) — là nền tảng của Đại Viên Mãn đến tận ngày nay.
Lopon Tenzin Namdak — Đại Đạo sư đương đại của Yungdrung Bön và sáng lập Triten Norbutse
Lopon Tenzin Namdak (sinh 1926) là vị Đại Đạo sư uyên thâm bậc nhất của truyền thừa Yungdrung Bön đương đại — người đã đưa Bön từ tình trạng gần tuyệt diệt sau 1959 trở thành một truyền thừa quốc tế được công nhận rộng rãi. Bài viết giới thiệu cuộc đời, công lao bảo tồn giáo pháp Bön qua hơn 70 năm, vai trò sáng lập Triten Norbutse tại Nepal, và bài học cho hành giả Việt về sự kiên trì bảo tồn truyền thống thiểu số.
Luân Hồi và Tái Sinh: Kim Cương Thừa Giải Thích Như Thế Nào?
Kim Cương Thừa giải thích tái sinh qua dòng tâm thức tiếp nối, không cần linh hồn bất biến — từ Bardo đến hệ thống Tulku và nghiên cứu khoa học hiện đại.
Sáu Ba-la-mật — Hướng dẫn thực hành Bồ-tát hạnh
Sáu Ba-la-mật là sáu hạnh hoàn hảo của Bồ-tát: bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định và trí tuệ. Mỗi hạnh là phương thuốc đối trị một phiền não cụ thể.
Lục Ba-la-mật: Sáu Hoàn Thiện Trong Đời Sống Hàng Ngày
Lục Ba-la-mật không phải những việc lớn lao xa vời — đây là sáu cách thực hành có thể rèn luyện ngay trong bữa ăn, cuộc họp, hay tin nhắn gửi đi mỗi ngày.
Sáu Yếu Tố Cấu Thành Con Người: Đất, Nước, Lửa, Gió, Không Gian và Thức
Lục đại trong Kim Cương Thừa không chỉ là triết học—đây là bản đồ thiền quán chỉ thẳng vào bản chất vô ngã của thân và tâm, nền tảng của con đường giải thoát.
Lungtok Gyatso — Đệ Cửu Đạt Lai Lạt Ma và bi kịch của truyền thừa thế kỷ 19
Lungtok Gyatso (1805–1815) là Đệ Cửu Đạt Lai Lạt Ma — vị Đạt Lai Lạt Ma đầu tiên trong chuỗi bốn vị viên tịch trẻ liên tiếp giữa thế kỷ 19. Cuộc đời ngắn ngủi 10 năm của Ngài đặt ra những câu hỏi sâu sắc về sự can thiệp chính trị của Mãn Châu, về Quy chế Bình Vàng, và về bài học vô thường giữa thời mạt pháp.
Machik Labdrön — Nữ Đạo Sư Vĩ Đại và Người Sáng Lập Thực Hành Chöd
Machik Labdrön (*Ma gcig Lab sgron*; khoảng 1055–1149) là một trong những nữ đạo sư vĩ đại nhất trong lịch sử Phật giáo Tây Tạng — người duy nhất sáng lập một dòng giáo lý Tây Tạng độc lập được truyền bá ngược trở lại Ấn Độ. Thực hành Chöd (*gcod* — Cắt Đứt) mà bà sáng lập là thực hành Kim Cương Thừa mạnh mẽ nhất để cắt đứt bám víu vào thân xác và bản ngã.
Mahakala — Hộ Pháp Vĩ Đại: Hiểu Đúng Và Thực Hành An Toàn
Mahakala không phải thần dữ — hiểu đúng ý nghĩa hình tướng phẫn nộ, các dạng Hộ Pháp và lý do tuyệt đối không tự thực hành khi chưa có quán đảnh.
Mahamudra — Bốn Yoga Từng Bước: Con Đường Từ Nhất Tâm Đến Vô Thiền
Bốn Yoga của Đại Ấn là bản đồ chi tiết nhất về con đường từ tâm tán loạn đến giải thoát hoàn toàn trong truyền thừa Ca Nhĩ Cư.
Mahamudra trong đời sống thường nhật — Thực hành không ngồi
Đại Ấn không chỉ là thiền trên bồ đoàn: bốn yoga tích hợp vào ăn, đi, làm việc và ngay cả lúc đi xe buýt. Hướng dẫn thực tế để mang thực hành ra khỏi tọa thiền.
Mahamudra và Dzogchen: Giống và Khác Nhau — Phân Tích Của Các Đại Sư
Câu hỏi kinh điển trong giới học giả: Đại Ấn và Đại Viên Mãn có phải cùng một giáo lý? Phân tích công bằng từ quan điểm nhiều truyền thừa.
Maitrīpa (Maitrīgupta) — Đại sư Mahāmudrā thầy của Marpa và người làm sống dậy dòng truyền Saraha tại Ấn Độ thế kỷ 11
Trong dòng truyền Mahāmudrā của Karma Kagyu, có một mắt xích quan trọng giữa Saraha (sơ tổ Mahāmudrā Ấn Độ) và Marpa (vị Tibet đầu tiên đem Mahāmudrā sang Tibet). Mắt xích đó là Maitrīpa (Maitrīgupta, c.1007–1078). Ngài là một trong hai vị thầy chính của Marpa Lotsawa và là người làm sống dậy dòng truyền Mahāmudrā Saraha sau gần 200 năm im lặng. Bài viết khám phá cuộc đời và đóng góp của vị đại sư này.
Mạn-đà-la — Vũ Trụ Giác Ngộ và Nghệ Thuật Thiêng Liêng của Kim Cương Thừa
Mạn-đà-la không phải hình trang trí hay 'mandala coloring book' — đây là bản đồ của tâm giác ngộ, không gian thiêng liêng nơi hành giả gặp gỡ Bổn tôn, và thiền công cụ mạnh nhất của Kim Cương Thừa.
Mạn-đà-la Cúng Dường — Thực Hành Tích Lũy Công Đức Trong Tứ Gia Hạnh
Cúng dường Mạn-đà-la (Sanskrit: *maṇḍalapūjā*) là một trong Tứ Gia Hạnh thiết yếu của Kim Cương Thừa — thực hành trao tặng toàn bộ vũ trụ tưởng tượng cho Tam Bảo như phương tiện tích lũy công đức vô lượng. Đây là thiền định đặc biệt về sự buông bỏ hoàn toàn và sự rộng lớn của tâm.
Mạn-đà-la Cúng Dường — Dâng Hiến Toàn Bộ Vũ Trụ
Mạn-đà-la Cúng Dường (*maṇḍala-pūjā* — Dâng Hiến Mạn-đà-la) là một trong những thực hành cúng dường sâu sắc và đặc trưng nhất của Kim Cương Thừa — hành giả quán tưởng dâng hiến toàn bộ vũ trụ lên Tam Bảo và các Bổn Tôn. Đây là một trong Bốn Tiền Hành Đặc Biệt (*Ngöndro*) và được thực hành như nền tảng tích lũy phước đức và trí tuệ.
Mandala Kalachakra — Cấu trúc 722 vị thần và ý nghĩa biểu tượng từng tầng
Mandala Kalachakra là một trong những Mạn-đà-la phức tạp nhất trong Phật giáo Mật Tông — bao gồm 722 vị thần được sắp xếp trong cấu trúc ba tầng (Thân-Khẩu-Ý) và nhiều tầng phụ. Mỗi vị thần và mỗi yếu tố cấu trúc đều có ý nghĩa biểu tượng sâu sắc — kết nối vũ trụ vĩ mô (Lokadhātu), thân vi mô (Adhyatma), và tâm bí mật (Adhicitta) trong khung 'Vòng Thời Gian'.
Manjushri Yashas — Đệ Bát Kalkin và sự biên soạn Sri Kalachakra Laghu Tantra
Manjushri Yashas (Văn-thù Hữu-danh) là vị Kalkin/Rigden thứ 8 của vương quốc Shambhala, được coi là tác giả của Sri Kalachakra Laghu Tantra (Tập Lược Kalachakra) — văn bản gốc của truyền thống Kalachakra hiện đại. Cuộc đời và công đức của Ngài đặt nền cho 'Thời Vận Vĩ Đại' của Kalachakra ở Ấn Độ và Tibet.
Mañjuśrīmitra — Sơ tổ Dzogchen thứ hai và giáo lý Tâm Bộ
Mañjuśrīmitra là đệ tử của Garab Dorje và thầy của Shrisimha — người hệ thống hóa Dzogchen thành ba bộ (Tâm Bộ, Không Gian Bộ, Khẩu Truyền Bộ) và viết bình luận nền tảng về Ba Lời Tinh Yếu.
Mantra — Âm Thanh Bí Mật: Cơ Chế Hoạt Động và Cách Trì Tụng Đúng
Mantra không phải thần chú ma thuật mà là ngôn ngữ của thực tại nguyên sơ. Khám phá cơ chế hoạt động, ba cấp độ và cách trì tụng đúng trong Kim Cương Thừa.
Marpa Dịch Giả — Người Mang Kim Cương Thừa Về Tây Tạng
Marpa Dịch Giả (*Mar pa lo tsā ba*; 1012–1097) là người Tây Tạng đã ba lần vượt dãy Himalaya sang Ấn Độ, học với Naropa và nhiều Đại Thành Tựu Giả, và mang về toàn bộ kho tàng Kim Cương Thừa — đặc biệt là Sáu Yoga của Naropa và Đại Ấn — để truyền bá tại Tây Tạng. Không có Marpa, không có Milarepa; không có Milarepa, không có Gampopa; không có Gampopa, không có toàn bộ truyền thừa Ca Nhĩ Cư.